Case study παγκοσμίως για δημόσιο ελεγκτικό μηχανισμό.
Πριν από λίγες μέρες, έγραψα στο Cibum σχετικά με τον ΕΦΕΤ:
Ο καλός συνάδελφος κ. Ευάγγελος Μουρελάτος, Επιθεωρητής Εργασίας
πρώην Διευθυντής Εκπαίδευσης ΕΦΕΤ, έκανε το παρακάτω σχόλιο στο
LinkedIn:
“Ο καλύτερος KPI για έναν οργανισμό ή μια εταιρεία είναι ο δείκτης
συγκράτησης προσωπικού. Personnel RETENTION RATIO. Ο ΕΦΕΤ από το 2006
μέχρι σήμερα (με εξαίρεση την περίοδο διοίκησης Μίχα) έχει αρνητικό
ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΡΕΚΟΡ σε αυτόν τον δείκτη. Είναι κέντρο διερχομένων στην
κυριολεξία. Ο κόσμος φεύγει σαν τα πουλιά. Και 1000 προσλήψεις να κάνει
θα φύγουν οι 800 σε 3 χρόνια. Γιατί; Προφανώς φταίει το σχεδόν
διαχρονικά κάκιστο management το οποίο τον καθιστά case study παγκοσμίως
για δημόσιο ελεγκτικό μηχανισμό. Τα νούμερα είναι αδιαψευστα. Εάν
κάποιος διαφωνεί με όσα γράφω ας υπολογίσει και δημοσιεύσει το personnel
retention ratio του ΕΦΕΤ από το 2007 εως σήμερα ετησίως. Στα
περισσότερα χρόνια έχει αρνητικό ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΡΕΚΟΡ και είναι συγκρίσιμο με
sweatshops της Νοτιανατολικής Ασίας”.
Περισσότερα για τον όρο Retention Rate / Employee Retention, μπορείτε να διαβάσετε εδώ:
Όπως έχει αναφερθεί στο cibum.gr, η ασπαρτάμη (E 951)
είναι μια τεχνητή γλυκαντική ουσία χαμηλών θερμίδων, η οποία είναι
περίπου 200 φορές πιο γλυκιά από τη ζάχαρη.
Είναι
μια άσπρη, άοσμη σκόνη και αποδίδει 4 θερμίδες ανά γραμμάριο, αλλά έχει
πολύ έντονη γλυκαντική δράση, οπότε προστίθεται σε πολύ μικρές
ποσότητες και τελικά προσδίδει ελάχιστες θερμίδες.
Στην
Ευρώπη, η ασπαρτάμη επιτρέπεται να χρησιμοποιείται ως πρόσθετο τροφίμων
για τη γλύκανση ποικίλων τροφίμων και ποτών, όπως ποτά, επιδόρπια,
γλυκά, γαλακτοκομικά προϊόντα, τσίχλες, προϊόντα χαμηλής θερμιδικής
αξίας και ελέγχου βάρους, καθώς και ως επιτραπέζιο γλυκαντικό. Στην
Ε.Ε., όπως και για όλα τα πρόσθετα τροφίμων, η παρουσία ασπαρτάμης
πρέπει να αναγράφεται στην ετικέτα είτε με την ονομασία της είτε με τον
αριθμό Ε (Ε 951).
Η ασπαρτάμη χρησιμοποιείται
σήμερα σε περισσότερες από 90 χώρες και σε περισσότερα από 6.000
προϊόντα, μεταξύ των οποίων τσίχλες, καραμέλες, δημητριακά, σιρόπια για
καφέ, παγωτά, ανθρακούχα αναψυκτικά, ζελέ χωρίς ζάχαρη, παγωτά και άλλα
επιδόρπια χωρίς ζάχαρη, υποκατάστατα γεύματος, μπάρες, μπισκότα χωρίς
ζάχαρη κ.λπ., αλλά και σε επιτραπέζια υποκατάστατα ζάχαρης και ορισμένα
φάρμακα, όπως σιρόπια και καραμέλες για τον βήχα. Χρησιμοποιείται κυρίως
σε τρόφιμα και ροφήματα που δεν ζεσταίνονται ή ψήνονται, καθώς με τη
θερμότητα χάνει μέρος της γλυκύτητάς της.
Σε
μελέτη για την παγκόσμια αγορά γλυκαντικών φάνηκε ότι η κύρια αγορά της
ασπαρτάμης είναι οι οικονομικά αναπτυγμένες χώρες, όπως στην Αμερική και
την Ευρώπη, κυρίως λόγω του υψηλότερου κόστους της σε σχέση με τα άλλα
γλυκαντικά.
Τι ξέρουμε για την καρκινογόνο δράση της ασπαρτάμης σήμερα; Η ασπαρτάμη είναι, χωρίς αμφιβολία, καρκινογόνος!
Σύμφωνα
με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) και τον International Agency
for Research on Cancer (IARC), η ασπαρτάμη είναι «πιθανώς καρκινογόνα
για τους ανθρώπους» (group 2B). H ασπαρτάμη μπορεί να προκαλέσει καρκίνο
στο συκώτι. Και αυτά είναι πλέον δημοσιευμένα από τις 14 του περασμένου
Ιούλη! [ Exclusive: WHO's cancer research agency to say aspartame
sweetener a possible carcinogen | Reuters ] Πιο πολλά για τον
International Agency for Research on Cancer (IARC), μπορείτε να
διαβάσετε στο Aspartame and Cancer Risk | American Cancer Society.
Είναι
σημαντικό να σημειώσουμε εδώ ότι ο IARC κατατάσσει τις ενώσεις ως
πιθανώς καρκινογόνες ανάλογα με την ισχύ των δεδομένων κατά πόσο μια
ένωση μπορεί να προκαλέσει καρκίνο και όχι βάσει της πιθανότητας να
αναπτυχθεί καρκίνος.
Η κατηγορία 2Β είναι η τρίτη πιο υψηλή κατηγορία από τις 4 που χρησιμοποιεί ο IARC.
Ημερήσια επιτρεπόμενη δόση και η ασπαρτάμη
Στους
τριτοετείς φοιτητές μου εδώ στο Πανεπιστήμιο του Λίμερικ (University of
Limerick, UL), διδάσκω ένα μάθημα για την ποιότητα και την ασφάλεια των
τροφίμων και φυσικά συζητούμε για την ημερήσια επιτρεπόμενη δόση
(acceptable daily intake) όλων των γλυκαντικών ενώσεων. Η ασπαρτάμη
μπορεί να χρησιμοποιείται στα τρόφιμα αλλά σε μικρά επίπεδα!
Ομως...
Η αρχή της προφύλαξης
Οταν
μια ένωση έχει χαρακτηριστεί ως «πιθανώς καρκινογόνα» όπως είναι η
ασπαρτάμη από τις 14/7/23, τότε θα πρέπει να εφαρμόζεται η «αρχή της
προφύλαξης» (ΕΚ 178/2002, άρθρο 7, Κωδικοποιημένο ΚΕΙΜΕΝΟ: 32002R0178 —
EL — 01.07.2022 (europa.eu) ).
Dreamstime.com
Αρθρο 7
Αρχή της προφύλαξης
1.
Στις ειδικές περιπτώσεις κατά τις οποίες, ύστερα από αξιολόγηση των
διαθέσιμων πληροφοριών, εντοπίζεται πιθανότητα βλαβερών επιπτώσεων στην
υγεία αλλά εξακολουθεί να υπάρχει επιστημονική αβεβαιότητα, μπορούν να
ληφθούν τα προσωρινά μέτρα διαχείρισης του κινδύνου που είναι αναγκαία
για την εξασφάλιση του υψηλού επιπέδου προστασίας της υγείας που έχει
επιλεγεί στην Κοινότητα, μέχρι να υπάρξουν περαιτέρω επιστημονικές
πληροφορίες για μια πιο εμπεριστατωμένη αξιολόγηση του κινδύνου.
2. Τα
μέτρα που λαμβάνονται βάσει της παραγράφου 1 είναι ανάλογα και όχι πιο
περιοριστικά για το εμπόριο απ’ όσο απαιτείται για την επίτευξη του
υψηλού επιπέδου προστασίας που έχει επιλεγεί στην Κοινότητα, ενώ
παράλληλα λαμβάνουν υπόψη την τεχνική και οικονομική βιωσιμότητα και
άλλους παράγοντες όπως αρμόζει στο εκάστοτε ζήτημα. Αυτά τα μέτρα
αναθεωρούνται μέσα σε εύλογο χρονικό διάστημα, ανάλογα με τη φύση του
κινδύνου που προσδιορίζεται όσον αφορά τη ζωή ή την υγεία και του είδους
των επιστημονικών πληροφοριών που απαιτούνται για τη διασαφήνιση της
επιστημονικής αβεβαιότητας και τη διεξαγωγή μιας πιο εμπεριστατωμένης
αξιολόγησης του κινδύνου.
Συνεπώς, ο ΕΦΕΤ και
ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός για την ασφάλεια των τροφίμων (European Food
Safety Authority ή EFSA) μήπως παρανομούν σήμερα όταν επιτρέπουν στις
εταιρείες να χρησιμοποιούν την ασπαρτάμη μετά την πρόσφατη γνωμοδότηση
της IARC; Και κάτι ακόμα...
Δεν υπάρχει καμία
μελέτη για τη συνεργιστική τοξικότητα των γλυκαντικών ενώσεων. Σε
πρόσφατη επικοινωνία μου με μία πολυεθνική που παράγει αναψυκτικά με 0
θερμίδες στα οποία χρησιμοποιούνται δύο γλυκαντικές ενώσεις, τους ρώτησα
αν έχουν κάνει μελέτη της (πιθανής) συνεργιστικής τοξικότητας των δύο
γλυκαντικών ενώσεων. Οχι, μου είπαν...
Αλλά, σύμφωνα με τη βιβλιογραφία, όταν συνδυάσουμε δύο δηλητήρια... τότε και τα 100 ποντίκια πεθαίνουν.
Αν,
π.χ., πάρουμε ποσότητα υδραργύρου που σκοτώνει το 1 στα 100 ποντίκια
και τη συνδυάσουμε με το 1/20 (ένα εικοστό) της ποσότητας μολύβδου που
σκοτώνει 1 στα 100 ποντίκια, τότε ο συνδυασμός των δυο αυτών βαρέων
μετάλλων... εξολοθρεύει και τα 100 ποντίκια.Ως χημικός τροφίμων, αν
σκεφτώ για μια στιγμή... τι γίνεται μέσα μας όταν λαμβάνουμε με την
τροφή μας και τα... αναψυκτικά πλήθος τεχνητών ενώσεων (π.χ. γλυκαντικά,
χρωστικές, συντηρητικά), τότε σε τι βαθμό έχουμε τοξικές συνεργιστικές
δράσεις;
Αυτό θα πρέπει να αποτελέσει πεδίο έρευνας από τις τοξικολογικές ομάδες ανά τον κόσμο. Ως τότε, είμαστε δυστυχώς πειραματόζωα...
*Αναπληρωτής καθηγητής Χημείας Τροφίμων, Τμήμα Βιολογικών Επιστημών, Πανεπιστήμιο του Λίμερικ, Ιρλανδία ioannis.zabetakis@ul.ie @yanzabet izab.net
Απάντηση: Ναι! Είναι, χωρίς αμφιβολία! Σύμφωνα με τον ΠΟΥ και τον International Agency for Research on Cancer (IARC), η ασπαρτάμη είναι «πιθανώς καρκινογόνα για τους ανθρώπους, (group 2B). H ασπαρτάμη μπορεί να προκαλέσει καρκίνο στο συκώτι. Και αυτά είναι πλέον δημοσιευμένα από τις 14 του περασμένου Ιούλη!
Πιο πολλά για τον International Agency for Research on Cancer (IARC), μπορείτε να διαβάσετε εδώ.
Είναι σημαντικό να σημειώοσυμε εδώ ότι ο IARC κατατάσσει τις ενώσεις ως πιθανώς καρκινογόνες ανάλογα με την ισχύ των δεδομένων κατά πόσο μια ένωση μπορεί να προκαλέσει καρκίνο και όχι βάσει της πιθανότητας να αναπτυχθεί καρκίνος.
Η κατηγορία 2Β είναι η τρίτη πιο υψηλή κατηγορία από τις 4 που χρησιμοποιεί ο IARC.
Όπως έχετε διαβάσει στο cibum, η ασπαρτάμη (E 951) είναι μια τεχνητή γλυκαντική ουσία χαμηλών θερμίδων, η οποία είναι περίπου 200 φορές πιο γλυκιά από τη ζάχαρη. Είναι μια άσπρη, άοσμη σκόνη και αποδίδει 4 θερμίδες ανά γραμμάριο, αλλά έχει πολύ έντονη γλυκαντική δράση, οπότε προστίθεται σε πολύ μικρές ποσότητες και τελικά προσδίδει ελάχιστες θερμίδες.
Στην Ευρώπη, η ασπαρτάμη επιτρέπεται να χρησιμοποιείται ως πρόσθετο τροφίμων για τη γλύκανση ποικίλων τροφίμων και ποτών, όπως ποτά, επιδόρπια, γλυκά, γαλακτοκομικά προϊόντα, τσίχλες, προϊόντα χαμηλής θερμιδικής αξίας και ελέγχου βάρους, καθώς και ως επιτραπέζιο γλυκαντικό. Στην ΕΕ, όπως και για όλα τα πρόσθετα τροφίμων, η παρουσία ασπαρτάμης πρέπει να αναγράφεται στην ετικέτα είτε με την ονομασία της είτε με τον αριθμό Ε (Ε 951).
Ηασπαρτάμηχρησιμοποιείται σήμερα σε περισσότερες από 90 χώρες και σε περισσότερα από 6.000προϊόντα, μεταξύ των οποίων τσίχλες, καραμέλες, δημητριακά, σιρόπια για καφέ, παγωτά, ανθρακούχα αναψυκτικά, ζελέ χωρίς ζάχαρη, παγωτά και άλλα επιδόρπια χωρίς ζάχαρη, υποκατάστατα γεύματος, μπάρες, μπισκότα χωρίς ζάχαρη,κ.λπ., αλλά και σε επιτραπέζια υποκατάστατα ζάχαρης και ορισμένα φάρμακα, όπως σιρόπια και καραμέλες για το βήχα. Χρησιμοποιείται κυρίως σε τρόφιμα και ροφήματα που δεν ζεσταίνονται ή ψήνονται, καθώς με τη θερμότητα χάνει μέρος της γλυκύτητάς της. Σε μελέτη για την παγκόσμια αγορά γλυκαντικών φάνηκε ότι η κύρια αγορά της ασπαρτάμης είναι οι οικονομικά αναπτυγμένες χώρες, όπως στην Αμερική και την Ευρώπη, κυρίως λόγω του υψηλότερου κόστουςτης σε σχέση με τα άλλα γλυκαντικά.
Acceptable daily Intake καιηασπαρτάμη
Στους τριτοετείς φοιτητές μου εδώ στο Πανεπιστήμιο του Λίμερικ (University of Limerick, UL), διδάσκω ένα μάθημα για την ποιότητα και την ασφάλεια των τροφίμων και φυσικά συζητούμε για την ημερήσια επιτρεπόμενη δόση (acceptable daily intake) όλων των γλυκαντικών ενώσεων. Η ασπαρτάμη μπορεί να χρησιμοποιείται στα τρόφιμα αλλά σε μικρά επίπεδα!
Όμως…
Η αρχή της προφύλαξης
Όταν μια ένωση είναι «πιθανώς καρκινογόνα» όπως είναι η ασπαρτάμη από τις 14.7.23, τότε θα πρέπει να εφαρμόζεται η «αρχή της προφύλαξης» (ΕΚ 178/2002, άρθρο 7).
Άρθρο 7
Αρχή της προφύλαξης
Στις ειδικές περιπτώσεις κατά τις οποίες, ύστερα από αξιολόγηση των διαθέσιμων πληροφοριών, εντοπίζεται πιθανότητα βλαβερών επιπτώσεων στην υγεία αλλά εξακολουθεί να υπάρχει επιστημονική αβεβαιότητα, μπορούν να ληφθούν τα προσωρινά μέτρα διαχείρισης του κινδύνου που είναι αναγκαία για την εξασφάλιση του υψηλού επιπέδου προστασίας της υγείας που έχει επιλεγεί στην Κοινότητα, μέχρι να υπάρξουν περαιτέρω επιστημονικές πληροφορίες για μια πιο εμπεριστατωμένη αξιολόγηση του κινδύνου.
Τα μέτρα που λαμβάνονται βάσει της παραγράφου 1 είναι ανάλογα και όχι πιο περιοριστικά για το εμπόριο από όσο απαιτείται για την επίτευξη του υψηλού επιπέδου προστασίας που έχει επιλεγεί στην Κοινότητα, ενώ παράλληλα λαμβάνουν υπόψη την τεχνική και οικονομική βιωσιμότητα και άλλους παράγοντες όπως αρμόζει στο εκάστοτε ζήτημα. Αυτά τα μέτρα αναθεωρούνται μέσα σε εύλογο χρονικό διάστημα, ανάλογα με τη φύση του κινδύνου που προσδιορίζεται όσον αφορά τη ζωή ή την υγεία και του είδους των επιστημονικών πληροφοριών που απαιτούνται για τη διασαφήνιση της επιστημονικής αβεβαιότητας και τη διεξαγωγή μιας πιο εμπεριστατωμένης αξιολόγησης του κινδύνου.
Συνεπώς, ο ΕΦΕΤ και η EFSA παρανομούν σήμερα όταν επιτρέπουν στις εταιρείες να χρησιμοποιούν την ασπαρτάμη μετά την πρόσφατη γνωμοδότηση της IARC.
Και κάτι ακόμα…
Δεν υπάρχει καμία μελέτη για την συνεργιστική τοξικότητα των γλυκαντικών ενώσεων. Σε πρόσφατη επικοινωνία μου με μια πολυεθνική που παράγει αναψυκτικά με 0 θερμίδες στα οποία χρησιμοποιούνται δυο γλυκαντικές ενώσεις, τους ρώτησα αν έχουν κάνει μελέτη της (πιθανής) συνεργιστικής τοξικότητας των δυο γλυκαντικών ενώσεων. Όχι, μου είπαν…
Αλλά σύμφωνα με την βιβλιογραφία (βλ. Γράφημα, παραπάνω) όταν συνδυάσουμε δυο δηλητήρια… τότε και τα 100 ποντίκια πεθαίνουν.
Το γράφημα δείχνει ότι αν πάρουμε ποσότητα υδραργύρου που σκοτώνει το 1 στα 100 ποντίκια και την συνδυάσουμε με το 1 εικοστό της ποσότητας μολύβδου που σκοτώνει 1 στα 100 ποντίκια, τότε ο συνδυασμός των δυο αυτών βαρέων μετάλλων…ε ξολοθρεύει και τα 100 ποντίκια.
Δεν θέλω να σκεφτώ ούτε για μια στιγμή… τι γίνεται μέσα μας όταν λαμβάνουμε με την τροφή και τα… αναψυκτικά μας πλήθος τεχνητών ενώσεων (π.χ. γλυκαντικά, χρωστικές, συντηρητικά)…
Τα συμπεράσματα δικά σας!
*O Γιάννης Ζαμπετάκης είναι Αναπληρωτής Καθηγητής Χημείας Τροφίμων, στο Τμήμα των Βιολογικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Λίμερικ (UL) στην Ιρλανδία και “παίζει” πάντα Αριστερό Εξτρέμ.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα μη συμμορφούμενου προϊόντος πριν την ημερομηνία λήξης
Πριν από τρείς ημέρες ο ίδιος ο πρόεδρος της Γενικής Συνομοσπονδίας Καταναλωτών Ελλάδος ΙΝΚΑ Γιώργος Λεχουρίτης βρέθηκε μπροστά σε μία δυσάρεστη –αν μη τι άλλο- έκπληξη.
Άνοιξε ένα πακέτο φρυγανιές -που μόλις είχε αγοράσει- γνωστής μάρκας και ευρείας κατανάλωσης και είδε μέσα να κινείται «ζωηρά» όπως είπε στο cibum, ένα σκουλήκι. Πριν εντοπίσει το ζωύφιο o πρόεδρος του ΙΝΚΑ μας είπε ότι και οι φρυγανιές δεν είχαν εικόνα ενός φρέσκου προϊόντος. Αντίθετα έμοιαζαν αλλοιωμένες, παρά το γεγονός πως το προϊόν όπως φαίνεται και στην επισήμανση της συσκευασίας, λήγει τον Αύγoυστο του 2023.
Το πιο πιθανό σε αυτές τις περιπτώσεις είναι ότι η παρουσiα του σκουληκιού οφείλεται σε κακές αποθηκευτικές πρακτικές πχ υψηλή θερμοκρασία κτλ σε κάποιο στάδιο της εφοδιαστικής αλυσίδας. Πιθανότατα κάποιο έντομο τρύπησε τη συσκευασία και γέννησε τα αυγά του μέσα στο προϊόν, τα οποία εκκολάφθηκαν και προέκυψε το σκουλήκι.
Το περιστατικό αυτό αποδεικνύει για άλλη μία φορά πως εκτός από τα θέματα ασφάλειας στην παραγωγή πρέπει να δίνεται ιδιαίτερη προσοχή και στην ασφάλεια σε όλη τη διαδρομή του προϊόντος χωρίς να εξαιρείται και ο καταναλωτής.
Πρόκειται για ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα μην συμμορφούμενου προϊόντος πριν την ημερομηνία λήξης. Τέτοιου είδους αστοχία μπορεί να συμβεί ανεξάρτητα από την ημερομηνία λήξης όπως αποδεικνύεται και από την φωτογραφία και σε ένα φρέσκο προϊόν που μόλις βγήκε από την παραγωγή.
Με αφορμή το περιστατικό το ΙΝΚΑ εξέδωσε δελτίο τύπου με το οποίο εκφράζει φόβους για υποβάθμιση της ποιότητας των προϊόντων και διερωτάται εάν ο ΕΦΕΤ λειτουργεί, πόσους ελέγχους κάνει και εάν τελικά έχει προσωπικό…
“Όπως ενημερώνει η FSAI (Food Safety Authority Ireland) στη σχετική ανακοίνωση, έχουν εκδοθεί εκθέσεις διορθωτικών μέτρων σε όλες τις επιχειρήσεις τροφίμων στις οποία διαπιστώθηκε μη συμμόρφωση. Κατά τη διάρκεια του ελέγχου παρατηρήθηκαν ορθές πρακτικές, συμπεριλαμβανομένων των τακτικών δοκιμών ανάλυσης DNA, της επιλεκτικής χρήσης σύντομων αλυσίδων εφοδιασμού για συστατικά κρέατος και της διατήρησης ψηφιακών αρχείων ετικετών, εμπορικών εγγράφων και αρχείων ιχνηλασιμότητας. Ο έλεγχος οδήγησε σε δέκα επίσημα μέτρα επιβολής από την επιθεώρηση τροφίμων ή το FSAI κατά έξι επιχειρηματιών τροφίμων. Έγιναν επίσης περίπου 14 συστάσεις για την ενίσχυση της συμμόρφωσης με τη νομοθεσία για τα τρόφιμα, συμπεριλαμβανομένης της εντολής προς τις επιχειρήσεις να διασφαλίσουν ότι τα τρόφιμα επισημαίνονται με ακρίβεια. Μια άλλη σύσταση ανέφερε ότι η συμμόρφωση με τις απαιτήσεις ιχνηλασιμότητας θα πρέπει να βελτιωθεί και ότι οι επιχειρήσεις τροφίμων θα πρέπει να αξιοποιήσουν τους πόρους για να τις βοηθήσουν. Συνιστάται επίσης στις επιχειρήσεις τροφίμων να ελαχιστοποιούν τη σπατάλη τροφίμων εξετάζοντας κατά πόσον θα πρέπει να εφαρμόζεται ημερομηνία «λήξης» ή «καλύτερη πριν» στις ετικέτες των προσυσκευασμένων κατεψυγμένων τροφίμων. Η Δρ Pamela Byrne, Διευθύνουσα Σύμβουλος της FSAI, υπενθύμισε στις επιχειρήσεις τροφίμων ότι η διασφάλιση των νομικών απαιτήσεων επισήμανσης και ιχνηλασιμότητας είναι καίριας σημασίας για τη διασφάλιση της υγείας και των συμφερόντων των καταναλωτών. Το FSAI έχει τη συνολική ευθύνη για την επιβολή της νομοθεσίας για τα τρόφιμα στην Ιρλανδία. Διενεργεί στοχευμένους ελέγχους των επιχειρήσεων τροφίμων για να καθορίσει το επίπεδο συμμόρφωσης με την ισχύουσα νομοθεσία για τα τρόφιμα και την αποτελεσματικότητα της εφαρμογής της. Αυτός ο στοχευμένος έλεγχος διενεργήθηκε μεταξύ Αυγούστου 2021 και Μαρτίου 2022”.
Παρόμοιες εξελίξεις συμβαίνουν και στην Πορτογαλία!
Τις τελευταίες εβδομάδες, η Αρχή Τροφίμων και Οικονομικής Ασφάλειας – ASAE της Πορτογαλίας πραγματοποίησε επιχείρηση επιθεώρησης με στόχο την επαλήθευση των συνθηκών αποθήκευσης των τροφίμων σε εταιρείες χονδρικής, που βρίσκονται στην επαρχία της Μπράγκα. Στο πλαίσιο της επιχείρησης, διαπιστώθηκε από τους ελεγκτές ότι μια εταιρεία πουλούσε στο κοινό, προϊόντα ζωικής προέλευσης κατεψυγμένα και παράτυπα, και δρομολογήθηκεκατάσχεση 116 κιλών προϊόντων κρέατος, που θεωρήθηκαν ακατάλληλα για κατανάλωση.
Τώρα που έχει ξεκινήσει η τουριστική περίοδος, ο Ελληνικός ΕΦΕΤ σε πόσους αιφνιδιαστικούς και στοχευμένους ελέγχους έχει προχωρήσει στο πρόσφατο χρονικό διάστημα; Και ποιες επιχειρήσεις έχουν ελεγχθεί;
Όλοι μας αποδεχόμαστε ότι ο ΕΦΕΤ είναι υποστελεχωμένος όπως δήλωσε ο πρόεδρός του στο cibum.gr πριν από 2 μήνες. Aλλά δεν θα πρέπει αυτό να είναι άλλοθι για μη ικανοποιητικούς (τόσο σε αριθμό όσο και σε βάθος) ελέγχους…
Στην διεθνή πρακτική του HACCP, τα GHP (good hygiene practice), GMP (good manufacture practice) και η ιχνηλασιμότητα είναι στοκαθημερινό «μενού» των σοβαρών επιχειρήσεων. Χωρίς αυτά τα τρία εργαλεία, κανένα σύστημα HACCP δεν μπορεί να αποδώσει και η επιχείρηση να παράγει ασφαλή τρόφιμα.
Αλλά οι ειδήσεις που έρχονται δείχνουν ότι αυτά τα στοιχειώδη προαπαιτούμενα του HACCP είναι ακόμα ζητούμενο.
Την περασμένη Παρασκευή διαβάσαμε ότι σύμφωνα με την Αρχή Ασφάλειας Τροφίμων της Ιρλανδίας (FSAI), εκδόθηκαν έξι εκτελεστικά διατάγματα, συμπεριλαμβανομένων πέντε εντολών κλεισίματος και μίας απαγορευτικής εντολής, για παραβάσεις της νομοθεσίας όσον αφορά την ασφάλεια των τροφίμων τον Ιανουάριο του 2022.
Ενώ στις αρχές του Γενάρη μάθαμε ότι χιλιάδες φιάλες ελαιόλαδου που κυκλοφορούσαν στην Βραζιλιάνικη αγορά αποσύρθηκαν τον Δεκέμβριο λόγω νοθείας. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με έγγραφο του γραφείου Ο.Ε.Υ. της ελληνικής πρεσβείας στη Βραζιλία, αποσύρθηκαν 150 χιλιάδες φιάλες ελαιολάδου από 24 ετικέτες (κυρίως εγχώριες). Διαπιστώθηκε ότι οι εν λόγω φιάλες ήταν νοθευμένες με λάδι σόγιας. Σημειώνεται ότι η πιο συνηθισμένη απάτη στην εμπορία ελαιολάδου, στην Βραζιλία, είναι η ανάμειξη σογιέλαιου με τεχνητά χρώματα και γεύσεις που προσομοιώνουν στο ελαιόλαδο. Επιπλέον, υπάρχουν και περιπτώσεις που το εξευγενισμένο ελαιόλαδο διατίθεται στην αγορά ως έξτρα παρθένο.
Αυτές οι ειδήσεις μου έφεραν στο νου το μακρινό ( είναι όντως μακρινό; ) 2008, τότε που στην Ελλάδα ζούσαμε τις μέρες του ηλι(θι)έλαιου! Τότε, που δεν ήξερε ο ΕΦΕΤ πώς να ελέγξει τα βασικά και τελικά έγινε ολική ανάκληση ηλιελαίου από την αγορά. Τότε, έγραφα στο ΒΗΜΑ: «Το ηλιέλαιο, τα ερωτήματα και ο εμπαιγμός».
Σήμερα, λοιπόν, τι έχει αλλάξει;
Σήμερα, το ελληνικό ελαιόλαδο (ξέρετε εκείνος ο τενεκές από το χωριό!) έχει παραχθεί από μια επιχείρηση που εφαρμόζει GMP, GHP και ιχνηλασιμότητα;
Ρητορικό το ερώτημα! Η απάντηση είναι φυσικά…όχι!
Και τι κάνει λοιπόν σήμερα το 2022 ο ΕΦΕΤ; Μετά από το πάθημα ( ήταν όμως και μάθημα; ) του 2008; Τι κάνουν σήμερα οι επιχειρήσεις στην Ελλάδα για να παράξουν ασφαλώς και ασφαλή τρόφιμα;
Μονόδρομος η πιστοποίηση! Μονόδρομος η καθολική εφαρμογή του HACCP! Αλλά σε αυτούς τους μονόδρομους, ακόμα αρκετοί πηγαίνουν ανάποδα. Σαν τον Πόντιο οδηγό που είχε μπει ανάποδα στον αυτοκινητόδρομο και όταν το ραδιόφωνο έλεγε «προσέξτε έναν οδηγό που οδηγεί ανάποδα», εκείνος μονολογούσε… «μόνο ένα; Xιλιάδες πάνε ανάποδα!»…
